Objawy choroby
Objawy zależą od tego, gdzie guz się rozwija. Warto zwrócić uwagę, jeśli u dziecka pojawia się:
- ból brzucha, uczucie rozpierania lub wzdęcia
- wyczuwalny guz w brzuchu lub w okolicy narządów płciowych
- nudności, brak apetytu
- trudności z oddawaniem moczu lub zaparcia (gdy guz uciska pobliskie narządy)
- u niemowląt i małych dzieci: widoczne zgrubienie w okolicy dolnego kręgosłupa lub kości ogonowej
- przy lokalizacji w klatce piersiowej: duszność lub kaszel bez wyraźnej przyczyny
Jeśli zauważasz któryś z tych objawów – skonsultuj się z lekarzem. Wiele z nich ma niegroźne przyczyny, ale zawsze warto sprawdzić.
opis
Guzy germinalne, zwane też zarodkowymi, to grupa nowotworów, które wywodzą się z pierwotnych komórek rozrodczych. W okresie płodowym komórki rozrodcze wędrują wzdłuż osi ciała, tworząc gonady – jajniki u dziewczynek i jądra u chłopców. Nowotwory z tych komórek mogą pojawić się na każdym etapie tej wędrówki – dlatego guzy germinalne mogą rozwijać się w wielu różnych miejscach: w jajnikach lub jądrach, w jamie brzusznej, śródpiersiu, okolicy krzyżowo-guzicznej, a także w ośrodkowym układzie nerwowym.
Część guzów germinalnych ma charakter łagodny, inne mogą być złośliwe – dlatego tak ważne jest precyzyjne ustalenie typu i lokalizacji zmiany przed podjęciem decyzji o leczeniu.
Diagnostyka
Zwykle obejmuje:
- badania obrazowe dopasowane do lokalizacji (USG, MR/CT – wg wskazań)
- badania laboratoryjne, w tym markery
- potwierdzenie rozpoznania (biopsja / badanie histopatologiczne) – jeśli konieczne
- ocenę zaawansowania wg standardów
- badania molekularne
Leczenie w Klinice
Plan leczenia zależy od typu guza, jego lokalizacji i stopnia zaawansowania. W przypadku zmian łagodnych zazwyczaj wystarczy zabieg chirurgiczny. Przy zmianach złośliwych leczenie jest skojarzone i może obejmować operację oraz chemioterapię, a w wybranych przypadkach również inne metody zgodnie ze wskazaniami.
Całość planujemy i koordynujemy zespołowo – rodzice na każdym etapie wiedzą, co się dzieje i jakie są kolejne kroki. Po zakończeniu leczenia dziecko pozostaje pod regularną kontrolą.
fot. Igor Kohutnicki
Jak leczymy guzy germinalne w IMiD
Typowe scenariusze postępowania
W przypadku zmian łagodnych zazwyczaj wystarczy operacja usunięcia guza. Przy zmianach o wyższym potencjale złośliwości stosuje się chemioterapię, a następnie leczenie chirurgiczne. Plan leczenia omawiamy z rodzicami na każdym etapie, wyjaśniając kolejne kroki.
Na co zwracamy uwagę przy kwalifikacji
Przy kwalifikacji do leczenia bierzemy pod uwagę typ guza, jego lokalizację, stopień zaawansowania oraz poziom markerów nowotworowych (np. AFP i β-HCG). Markery te monitorujemy przez cały czas leczenia i po jego zakończeniu – ich poziom pozwala ocenić odpowiedź na terapię.
Dane Kliniki
Guzy germinalne u dzieci należą do rzadkich rozpoznań w onkologii dziecięcej. Leczymy kilku pacjentów z tym rozpoznaniem rocznie, prowadząc terapię w sposób skoordynowany, z udziałem wielodyscyplinarnego zespołu specjalistów. W przypadku najmłodszych pacjentów w opiekę zaangażowany jest również neonatolog.